Witam cię w czwartym odcinku podcastu finanse kobiet. Dzisiaj będzie o oszczędzaniu, czyli jak zacząć oszczędzać i jak wyznaczać sobie cele związane z oszczędzaniem.
O czym się dowiesz z dzisiejszego odcinka podcastu Finanse Kobiet:
- jak wyznaczyć sobie najważniejsze cele finansowe
- jak skutecznie odkładać na wymarzone cele
- czym różni się oszczędzanie od inwestowania
- jak dostosować różne produkty finansowe do swoich potrzeb
Zapraszam cię bardzo serdecznie!
Wszystkie podcasty dostępne są tutaj na blogu: podcast-finanse-kobiet
Poniżej dostępny jest odcinek do przesłuchania oraz opis nagrania dla osób, które wolą czytać 🙂
Jak zacząć oszczędzać? I jak wyznaczać sobie cele finansowe #004
Może na początek powiedzmy sobie o tym, dlaczego w ogóle warto zacząć oszczędzać.
Oszczędzanie na coś – czyli pospolicie mówiąc “odkładanie”, zawsze powinno wiązać się z jakimś celem. Zazwyczaj oszczędzamy na wakacje, czy na remont. Zdarza się, że na przyszłość dziecka. Czasami na czarną godzinę, ale właśnie zawsze oszczędzamy na coś, co chcemy w przyszłości kupić. Takie oszczędzanie, dla samej idei oszczędzania, czyli “oszczędzam, żeby oszczędzać” jest takie mało motywujące.
Oszczędzać też możemy właśnie na różne cele. Według raportu „Postawy Polaków wobec finansów” badanie Fundacji Kronenberga przy Citi Handlowy i Fundacji Thing! z 2018 roku pokazało, że 53% osób wydaje pieniądze na bieżąco i tylko czasami coś tam zaoszczędzi. To badanie też pokazało, że tylko 14% Polaków oszczędza co miesiąc regularnie. Jest to wciąż niewiele, choć jak pokazuje badanie, to 10 lat temu tylko 7% badanych oszczędzało regularnie. Także bardzo powoli się to zmienia.
Z czego może to wynikać, że 53% osób wydaje pieniądze na bieżąco i nie oszczędza regularnie i nie oszczędza w ogóle? To może wynikać z naszego takiego podejścia do oszczędzania. Czyli lubimy wymówki i bardzo często twierdzimy, iż nie stać nas na oszczędzanie. Mamy jakieś inne, zawsze „ważniejsze wydatki”.
Tymczasem to samo badanie pokazuje, że tylko 28% osób kontroluje swoje wszystkie wydatki. Natomiast 21% osób kontroluje tylko te największe wydatki. Z tego wynika, że jesteśmy coraz mniej drobiazgowy w takiej kontroli i może się to wiązać z tym, że żyjemy coraz szybciej i mamy coraz bardziej konsumpcyjny styl życia. Przez to mamy mniej czasu na refleksję i coraz częściej zdarza się nam podejmować spontaniczne decyzję zakupowe. Niestety nie sprzyja to oszczędzaniu.
Odłożę na koniec miesiąca… jak się uda
Większość z nas robi tak, że odkłada oszczędzanie na koniec miesiąca.
Czyli „gdy coś tam mi zostanie, to wtedy sobie zaoszczędzę”. Najpierw wydaję, wydaję, wydaję, a jak zostanie „no to będzie na konto oszczędnościowe”
I co się dzieje? Gdy mamy tyle różnych bodźców, tyle czeka na nas różnych wydatków po drodze, no to nasz mózg tak sprytnie potrafi działać, że tak naprawdę jesteśmy w stanie wydać w zasadzie każde pieniądze.
Jeżeli nie zaplanujesz od razu konkretnej kwoty oszczędności, którą przelejesz od razu najlepiej na osobne konto (tak żeby ich nie widzieć), to mogę powiedzieć, że jest więcej niż pewne, że wszystko wydasz, zanim zdążysz zaoszczędzić na koniec miesiąca.
Jak zacząć oszczędzać? Jest jeden nawyk, który w tym pomaga. Nazywamy go – zacznij płacić najpierw sobie. Czyli najpierw oszczędzasz, a dopiero potem wydajesz. Nie tak, że oszczędzasz dopiero po wszystkich wydatkach. Tylko najpierw odkładasz, a resztę wydajesz.
Jak oszczędzają Polacy; jak zacząć oszczędzać
Polacy, jeżeli już w ogóle oszczędzają, to najczęściej robią to krótkoterminowo. Na bieżące potrzeby typu właśnie: wakacje, remonty, na nowy samochód. A tak naprawdę oszczędzanie powinno się odbywać na trzech etapach.
Czyli na etapie:
- oszczędzania krótkoterminowego
- średnioterminowego
- długoterminowego
Powinno się zaplanować budowę takich trzech najważniejszych fundamentów, by zacząć oszczędzać na różne cele finansowe.
Oszczędzanie krótkoterminowe
Tutaj nie powinno zabraknąć tego pierwszego fundamentu, jakim jest fundusz awaryjny. To może być pierwszy odłożony tysiąc, dwa czy trzy tys. Warto stworzyć sobie taki fundusz awaryjny. Ten fundusz to mają być pieniądze na nieprzewidziane i nagle wydatki, czyli awarię samochodu nie wiem zepsutą pralkę itp.
Oszczędzanie średnioterminowe i długoterminowe
Drugi fundament, który powinniśmy budować to poduszka finansowa. Czyli poduszka finansowego bezpieczeństwa. Zaleca się, by jej wysokość nie była niższa od sumy co najmniej 3 miesięcznych kosztów życia. Można ustalić taki docelowy jej poziom nawet w wysokości 12 miesięcznych kosztów życia.
Po co się buduje fundusz bezpieczeństwa finansowego? No po to, żeby mieć to swoje koło ratunkowe i w takim przypadku najlepszym rozwiązaniem będą tradycyjne bankowe depozyty, czyli lokaty czy konta oszczędnościowe. O tym powiem jeszcze za chwilę.
Oszczędzanie długoterminowe
No i trzecim takim fundamentem jest oszczędzanie długoterminowe. Warto wziąć tu pod uwagę fundusz emerytalny. Powinniśmy dążyć do jego zbudowania przez większość życia. Do tego służą takie produkty jak na przykład IKE czy IKZE. Można tam wpłacać nawet niewielkie kwoty. Można przy nich korzystać z preferencji podatkowych, dzięki temu oszczędzanie na prywatną emeryturę jest bardziej efektywne. Ale o tym też jeszcze za chwilę.
Jak zacząć oszczędzać krok po kroku
- Zacznij od zbudowania funduszu awaryjnego. Czyli odłóż pierwszy 1 000 zł 2 000 zł i stwórz sobie takie koło ratunkowe, które posłuży ci w przypadku nagłej i niespodziewanej awarii.
- Weź pod lupę kredyty konsumpcyjne. Jeżeli masz długi (poza ewentualnym kredytem hipotecznym), to najlepszą twoją inwestycją i oszczędnością na tym etapie, będzie dla ciebie pozbycie się tych kredytów – czyli spłata wszelkich długów.
- Przechodzisz do budowania swojej poduszki bezpieczeństwa finansowego;
- Zacznij oszczędzać na emeryturę. Im wcześniej zaczniesz to robić, tym lepsze wyniki będziesz mogła osiągnąć na koniec. To jest ważny krok i nie warto go pomijać. Jeżeli obecnie masz 20 – 30 czy 40 lat, no to wszystko wskazuje na to, że niestety nasze emerytury będą bardzo niskie. I prawda jest niestety taka, że musimy o nie zadbać sami już teraz. Na ten temat pewnie jeszcze okaże się u mnie osobny podcast, ale już teraz ci chcę powiedzieć że w tym celu bardzo długoterminowym by się wydawało i lepiej sprawdzają się takie programy jak IKE i IKZE – one pozwalają oszczędzać efektywnie.
Najlepsze rozwiązania finansowe
- Konta oszczędnościowe – najlepsze rozwiązanie „na bieżąco”. Nazywam je takimi skarbonkami i mam z nich zbudowany cały swój system finansowy. Służą mi one do bieżącego zarządzania finansami, ale także do oszczędzania krótkoterminowego. Mogę wpłacać na nie dowolne kwoty w dowolnym momencie, a odsetki są naliczane tak naprawdę za każdy dzień i od każdej złotówki.
- Lokaty – to jest dobre miejsce dla poduszki finansowej. Czyli lokaty jako te cele średnioterminowe. W tym momencie nie dają one wiele zarobić, ale mają tę przewagę, że są dość bezpieczne. No i są łatwo dostępne. Dlatego wydaje mi się, że są idealne dla oszczędności średnioterminowych typu poduszka. Jeśli szukasz najlepszych lokat, kont oszczędnościowych lub innych rozwiązań finansowych, to teraz możesz skorzystać także z przeglądarki finansowej u mnie na blogu. Dzięki tej przeglądarce możesz na bieżąco wyszukiwać i korzystać z najlepszych rozwiązań finansowych na rynku.
- Fundusze inwestycyjne – dla nadwyżek finansowych. W okresie średnioterminowym i długoterminowym mogą się sprawdzić dużo lepiej niż taka zwykła lokata. Warto, chociaż część nadwyżek finansowych lokować w jednostki funduszy inwestycyjnych, bo dzięki temu można więcej zarobić. Jeżeli potrafisz wygospodarować w miesiącu wolną kwotę z myślą o jej pomnożeniu, to możesz zapoznać się z ofertą funduszy inwestycyjnych. Zapraszam cię także do mojego cyklu Jak-inwestowac-w-fundusze
- IKE i IKZE – fundusze inwestycyjne też można opakować w te rozwiązania emerytalne. Osobiście zaczęłam korzystać z IKZE opartego właśnie na funduszach inwestycyjnych. Więcej o tym pisałam tu – IKE a IKZE.
Oszczędzać czy inwestować?
Każda inwestycja wiąże się z innym ryzykiem. Na przykład przy funduszach gotówkowych będziemy mieć małe ryzyko, a na Forexie bardzo wysokie. Bez względu na wszystko, zawsze trzymam się jednej zasady, żeby nigdy nie wykorzystywać do inwestowania swoich oszczędności życia.
Jeżeli masz fundusz awaryjny, nie masz długów (poza najwyżej mieszkaniem w kredycie hipotecznym), masz zbudowaną poduszkę finansową (przynajmniej na te trzy miesiące kosztów życia) i oszczędzasz na emeryturę, no to wtedy możesz zacząć generować nadwyżki finansowe, które możesz zacząć przeznaczać na inwestowanie. To jest przynajmniej taka moja zasada, której ja się trzymam.
Według mnie bardzo ryzykowne jest podejmowanie się inwestowania, dopóki nie ma się w miarę stabilnej sytuacji finansowej. Z drugiej jednak strony – jeżeli już posiadasz te fundamenty i generujesz te nadwyżki finansowe, no to znowu też można powiedzieć, że głupotą jest nieinwestowanie takich środków. Szkoda tutaj po prostu tracić szansę na zdobycie jeszcze większych nadwyżek finansowych.
Jeżeli masz stabilną sytuację finansową, twoje dochody są większe niż koszty, masz poduszkę i zostają ci środki, które możesz przeznaczyć na inwestowanie, no to wtedy możemy mówić o tym, że generujesz nadwyżki finansowe.
Najpierw zacznij oszczędzać, aby stworzyć swoje fundamenty. A potem zacznij inwestować nadwyżki finansowe, aby dać swoim pieniądzom pracować i zarabiać jeszcze więcej.
Ja już bardzo serdecznie ci dziękuję za dzisiaj. Zapraszam cię do komentowania i recenzowania tego odcinka. Może masz już swoje doświadczenia w temacie oszczędzania i chcesz się podzielić z innymi, to bardzo cię do tego zachęcam.
Gorąco cię zapraszam do kolejnego odcinka cześć pa!
