Jesteś pracownikiem? Jeśli tak, to już wkrótce zostaniesz objęty nowym programem PPK. Dzisiaj wyjaśniam, co to jest PPK i jak dzięki temu programowi możesz oszczędzać na emeryturę. Rozwiejmy zatem najczęstsze wątpliwości na temat Pracowniczych Planów Kapitałowych.
Co to jest PPK?
PPK to Pracownicze Plany Kapitałowe regulowane ustawą z dn. 4 października 2018 r. Co kryje się za to tajemniczą nazwą? Nic innego jak to, że PPK to sposób na dodatkowe i dobrowolne oszczędzanie na emeryturę.
Do PPK może się kwalifikować nawet ponad 11 mln. Zatrudnionych osób. Już od tego roku (2019) pierwsi pracownicy będą mogli zacząć oszczędzać na emeryturę dzięki PPK. Rozszerzanie programu będzie stopniowe i potrwa do 2021 roku.
Dla kogo PPK?
PPK ma umożliwić wszystkim pracownikom oszczędzanie na dodatkową emeryturę. Dzięki PPK oszczędności będą mogli gromadzić wszyscy zatrudnieni, którzy mają opłacane składki ZUS.
PPK ma być powszechnym, dobrowolnym i prostym programem oszczędnościowym. Objęci nim zostaną obowiązkowo wszyscy pracownicy w wieku od 18 do 54 r.ż.
Jak wynika z danych, wciąż ¾ Polaków nie oszczędza regularnie na emeryturę. Dlatego Rząd postanowił poszukać sposobu i zachęty, aby wszyscy zaczęli odkładać pieniądze na starość.
Niestety, jak już powszechnie wiadomo, przyszłe świadczenia emerytalne będą zbyt niskie. Dlatego już teraz każdy z nas powinien gromadzić kapitał w możliwie dostępny sposób. Na rynku mamy już dostępne dla każdego IKE i IKZE, ale PPK to coś jeszcze trochę innego. To program, który z założenia obejmuje wpłaty od pracownika, ale też i od pracodawcy oraz z budżetu państwa.
PPK to program, który ma być maksymalnie przyjazny dla pracowników. Ma być prosty (tak aby ludzie nie musieli nic robić, aby oszczędzać); tani (czyli oszczędza pracownik plus dostaje dodatkowe wpłaty od pracodawcy i od Państwa) i dobrowolny.
Pracownicze Plany Kapitałowe na emeryturę
PPK to nie II filar. To prywatne środki uczestników, które mają stanowić kapitał na prywatną emeryturę. Pieniądze z PPK mają być poduszką finansową dla osób kończących 60 r. ż. (wiek równy dla kobiet i mężczyzn).
Kto może zawrzeć umowę o PPK?
W ramach PPK przewidziano dwa rozwiązania. Jednym ma być zawieranie umowy o zarządzanie PPK /dotyczy firmy zatrudniającej pracowników oraz instytucji finansowej/.
Drugim rozwiązaniem będzie zawieranie umowy o prowadzenie PPK /dotyczy osoby zatrudnionej i instytucji finansowej/.
Instytucja finansową może być np. fundusz inwestycyjny w TFI.
Wpłaty do PPK
Obowiązkiem utworzenia Pracowniczych Planów Kapitałowych najpierw zostaną objęci najwięksi pracodawcy (od 1 lipca 2019, którzy zatrudniają co najmniej 250 pracowników). Stopniowo obowiązek będzie rozszerzany. Do stycznia 2021 roku już wszyscy pracodawcy będą podlegali pod obowiązek utworzenia PPK.
Wpłaty na konto PPK mają pochodzić z trzech źródeł:
– z pensji pracownika (2% wynagrodzenia brutto),
– od pracodawcy (1,5% wynagrodzenia brutto),
– od Państwa (z Funduszu Pracy).
Osoby zarabiające mniej, czyli w sytuacji, gdy wynagrodzenie z różnych źródeł będzie nie większe niż 120 proc. minimalnego wynagrodzenia, to wpłaty pracownika będą mogły być niższe niż 2 proc., ale nie mniejsze niż 0,5 proc.
Dodatkowo pracodawca otrzyma możliwość dokonywania wpłaty dodatkowej w wysokości do 2,5 proc. Czyli widełki wpłat będą obowiązywały pomiędzy 1,5 proc. a 4 proc. (razem z wpłatą dodatkową).
Pracownik również będzie mógł zadeklarować dodatkowe maksymalnie 2 proc. Czyli widełki dla pracowników to min. 2 proc. I maksymalnie 4 proc.
Dla kogo obowiązkowe Pracownicze Plany Kapitałowe
PPK ma być obowiązkowe dla wszystkich pracodawców. Ustawodawca przewidział automatyczne przyłączenie pracujących do PPK bez pytania o zgodę. Pracodawca, który nie będzie się wywiązywał z tego obowiązku, będzie podlegał karze grzywny w wysokości nawet do 1 000 000 zł.
Do PPK będzie obowiązywać tzw. automatyczny zapis osób zatrudnionych, które ukończyły 18. rok życia, a nie ukończyły 55. roku życia (po ukończeniu 55. roku życia pracownik samodzielnie składa wniosek o przystąpienie do programu). Do programu nie mogą przystąpić osoby, które ukończyły 70. rok życia. Pracodawca zatrudniający co najmniej jedną osobę, która podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, dokona wyboru instytucji finansowej zarządzającej PPK pracownika i za jej pośrednictwem otworzy dla niego imienny rachunek, na którym będą gromadzone jego oszczędności – czyli prywatny rachunek PPK.
Każdy pracownik ma możliwość rezygnacji z oszczędzania w PPK.
Wypłata środków z PPK
W ustawie zawarto zapis, który jasno określa własność oszczędności uczestnika programu. Każdy oszczędzający ma prawo decydować o tych środkach. Ponieważ jednak PPK jest programem oszczędnościowym mającym za zadanie stworzenie zabezpieczenia na emeryturę, to zachęty dotyczą takiego konkretnego celu.
Docelowo środki z PPK mają być dostępne po 60 r. ż. Są jednak sytuacje, w których można wypłacić wcześniej oszczędności bez dodatkowych konsekwencji. Do tych wyjątków należą np. poważne choroby. Wtedy można bezzwrotnie wypłacić 25 proc. zgromadzonych środków. Drugim wyjątkiem jest przeznaczenie środków na wkład własny – dla osób poniżej 45 r.ż. istnieje możliwość wypłaty do 100 proc. kapitału z obowiązkiem zwrotu.
Istnieje oczywiście też możliwość, aby wycofać całkowicie środki z PPK w dowolnym momencie. Trzeba jednak wiedzieć, że wiąże się to z pewnymi konsekwencjami. Wycofanie środków oznacza utratę 30 proc. Składek od pracodawcy (trafią one do ZUS) oraz utratę dopłat rządowych, które są zapisane w ustawie. Pojawi się też obowiązek zapłaty 10 proc. Podatku od zysków kapitałowych (tzw. Podatek Belki).
Środki gromadzone w ramach PPK będzie można za to dowolnie przetransferować do innego PPK, IKE lub PPE.
Od kiedy można przystąpić do PPK
Do PPK może Cię zapisać tylko Twój pracodawca. Przepisy przewidują stopniowe (co 6 miesięcy) włączanie kolejnych grup podmiotów zatrudniających do PPK. Od 1 lipca 2019 r. do 1 stycznia 2021 r. do utworzenia PPK zobowiązane będą kolejne grupy przedsiębiorstw – od największych po najmniejsze. Etapy wprowadzania przepisów w życie:
od 1 lipca 2019 r. – podmioty zatrudniające co najmniej 250 osób (według stanu na 31 grudnia 2018 r.);
od 1 stycznia 2020 r. – podmioty zatrudniające co najmniej 50 osób (według stanu na 30 czerwca 2019 r.);
od 1 lipca 2020 r. – podmioty zatrudniające co najmniej 20 osób (według stanu na 31 grudnia 2019 r.);
od 1 stycznia 2021 r. – pozostałe podmioty zatrudniające i jednostki sektora finansów publicznych.
